Jaarverslag 1991

1. Bestuursvergaderingen.

Het bestuur vergaderde elke tweede dinsdag van de maand in het Molenhuisje behalve in de vakantiemaanden.

2. Jaarvergadering.

De voorzitter, de heer H. Geerdink, was statutair aftredend en hij werd met algemene stemmen herkozen.

3. Werkgroepenvergadering

Voor het eerst in de geschiedenis werd deze vergadering niet gehouden. Alle werkgroepleden waren te druk met de voorbereiding op de expositie over de Commanderie.

4. Donateursavond

Deze werd zoals gewoonlijk medio december gehouden en er waren 67 belangstellenden gekomen om te kijken en te luisteren naar het reisverslag van de heer J. Hosmar uit Vriezenveen. Met een gezelschap had hij zoveel mogelijk dezelfde weg genomen naar Rusland, zoals de Twentse handelaren dat 300 jaar geleden ook hadden gedaan. Door de veranderingen die er in Rusland de laatste jaren hebben plaats gevonden, was een aantal zaken duidelijk achterhaald.

5. Excursie

Op zaterdag 21 september vertrok een volle bus met 54 personen naar het Montferland met het kasteel Huis Bergh als hoofddoel. Men kreeg een rondleiding door het kasteel met een waardevolle collectie meubelen. Vanaf de grote verdedigingstoren had men een prachtig uitzicht over de omgeving. Men kreeg ook een rondleiding op de oude Grafelijke Munt, die in de 16e eeuw een grote bloei kende. De muntmeester toonde ons hoe vroeger een munt werd geslagen.

Huis Bergh
Excursie naar kasteel Huis Bergh in het Montferland.

Op de terugweg gingen we via de Eltenberg – met een fraai uitzicht over de Rijn – naar het Montferland en na deze prachtige tocht gingen we weer voldaan naar huis terug.

6. Zusterverenigingen

Op 18 maart kwamen de 10 zusterverenigingen uit de regio in Ootmarsum op bezoek om de onderlinge kontakten te verstevigen. Dit gebeurt 2 maal per jaar. Een groot gedeelte van de avond werd gevuld met de bespreking over de organisatie van de expositie en de uitgave van het boek n.a.v. het jaar 1992. De grenzen vormen dan geen belemmeringen meer voor personen en handel. Met een heemkundevereniging uit Duitsland werd een boek geschreven en materiaal verzameld voor een expositie. Het werd snel duidelijk dat het werken met zo’n grote groep veel moeilijker werkt. Daarom werd een nieuwe stichting in het leven geroepen met een eigen financiële verantwoordelijkheid. De naam luidt: Stichting Heemkunde Twente/O-Salland.
Op 7 oktober kwamen we in De Lutte bijeen en ook nu weer vormden de expositie en het boek de hoofdmoot van de vergadering.

7. Heemkunde 25 jaar

Zaterdag 18 mei 1991 om 13.30 uur begon de officiële opening van het feest n.a.v. het 25-jarig bestaan van de Stichting Heemkunde Ootmarsum.
De voorzitter kon toen tientallen personen welkom heten in de Radboudzaal aan de Oostwal, waaronder de burgemeesters van Ootmarsum, Neuenhaus en Haselünne.
De aanwezigen werden eerst d.m.v. een dia-klankbeeld gewezen op de diverse hoogtepunten en aktiviteiten van de afgelopen 25 jaren.

Receptie 25 jaar
Voor de receptie t.g.v. het 25-jarig bestaan was veel belangstelling.

Burgemeester Mr. W.P.M. Urlings van Ootmarsum zei in zijn toespraak onder meer dat hij blij was met zo’n aktieve vereniging in zijn gemeente en hij waardeerde de inzet om zoveel mogelijk gegevens van Ootmarsum boven water te krijgen en vooral over de Commanderie. Een groots opgezette opgraving zag hij echter niet zitten.
De heer J.H. de Vey Mesdagh, archivaris van de Balije van Utrecht, hield een boeiende lezing over de “De Utrechtse Balije van de Duitse orde gedurende de eerste eeuwen van haar bestaan”. (Zie voor de tekst van die lezing blz. 51)
Een muzikaal intermezzo zorgde tussentijds voor een gepaste sfeer.
Om 16.00 uur ging het gehele gezelschap te voet naar het Molenhuisje om de tentoonstelling “De Commanderie in beeld” te openen.

Gemeentevlag Duitse orde
Bij het Molenhuisje hijsen wethouder J. Hesselink (links) en voorzitter H. Geerdink de gemeentevlag en die van de Duitse Orde.

De officiële opening geschiedde door de wethouder van cultuur de heer J. Hesselink en de heer H. Geerdink. Zij hesen de blauw-gele vlag van Ootmarsum en de zwart-witte vlag van de Duitse orde. Vervolgens ging het hele gezelschap naar binnen.
De meeste aandacht trok de maquette van de Commanderie, gemaakt door de heren T. Jansen (constructie) en J. Essink (schilderwerk). Als voorbeeld diende een schilderij van Hobbema.
Geschiedeniswerkgroep 1 maakte een foto-galerie van boerderijen die vroeger tot de Commanderie behoorden en nu nog bestaan.
Geschiedeniswerkgroep 2 beeldde de loop van de beek uit vanaf de Kuiperberg en die het rad van het Molenhuisje van water voorzag.
De werkgroep flora en fauna en de vogelwerkgroep maakten een diorama van een beekdal met aangrenzend bos.
De werkgroep Bundeling Oude Verhalen vertelde de verhalen die over de Commanderie de ronde doen en m.b.v. dia’s werden die duidelijk gemaakt.
De werkgroep genealogie maakte een stamboom van het geslacht van Heiden Hompesch. Deze familie woonde van 1624 – 1795 in Huis Ootmarsum.
De werkgroep dialekt en folklore had een verzameling oude klederdrachten tentoongesteld.

Op de expositie waren verder te zien een afbeelding van een commandeur in volle uitrusting en diverse voorwerpen.
De heren H. Eweg en B. Morshuis hebben een boekje geschreven over alles wat bekend is over de Commanderie. Het ruim 100 blz. tellend boekje kreeg als titel: “Ridderbroeders, Horigen en Heren, Geschiedenis van de Commanderie Ootmarsum”.

8. Het Molenhuisje
Het eerste volledige jaar van het Molenhuisje als museum zit er op. Zelf waren we er wel van overtuigd dat we met zijn allen in staat waren de exploitatie van het Molenhuisje op ons te kunnen nemen, maar we moesten dat ook nog aan de gemeente Ootmarsum tonen. Dit lukte uitstekend dankzij een groot aantal vrijwilligers die als suppoosten, schoonmaaksters, klusjesmannen en tuinlieden veel werk hebben verricht.
Het onderkomen zag er verzorgd uit en we konden elk moment bezoekers verwelkomen in een keurig gebouw. Voor de nieuwe expositie over de Commanderie waren we erg druk, maar elke werkgroep kreeg tijdig zijn werk af.

In totaal kwamen er vorig jaar circa 7500 bezoekers. Een groot gedeelte van de bezoekers bestond uit kinderen. Ook de hoogste groepen van de plaatselijke basisscholen hebben de expositie bezocht. We zijn blij dat het museum niet alleen door de toeristen wordt bezocht, zodat het museum ook een educatieve functie vervult in Ootmarsum.
Het museum is van Pasen tot en met de herfstvakantie dagelijks geopend van 14.00 uur – 17.00 uur.

Clemens Klaas
Clemens Klaas (links) biedt “zijn” fietsroute aan: een tocht langs de bezittingen van de Commanderie. Midden: H. Kouijzer; rechts: H. Geerdink.

9. Fietstocht
Clemens Klaas heeft in de zomer een 30 km lange fietstocht uitgezet langs boerderijen die ten tijde van de afbraak van de Commanderie in 1821 bij de Commanderie behoorden. Daar waar mogelijk heeft hij enkele gegevens bij de boerderijen vermeld. Diverse foto’s maken het geheel compleet.

10. Dia-serie
Voor de gasten en inwoners van Ootmarsum draaien we in de zomerdag elke woensdagavond een dia-serie. Voor de pauze behandelen we de geschiedenis van Ootmarsum en erna de flora en fauna. Het aantal bezoekers loopt de laatste jaren langzaam terug.

11. Resumé
Het grote jubileumjaar hebben we op gepaste wijze gevierd. Met veel voldoening kunnen we terugkijken op wat we hebben gepresteerd. Vele mensen hebben zich ingespannen en vooral de heren T. Jansen en J. Essink die de maquette van de Commanderie hebben gemaakt, verdienen alle lof.
We zijn content met de reacties van de genodigden tijdens de officiële opening van de expositie over de Commanderie. Voorlopig hebben we besloten om de expositie ook het komend jaar te laten staan.
We proberen de Heemkunde het komend jaar te promoten en hopen het aantal donateurs te zien stijgen. We hebben namelijk door het Molenhuisje een grote post vaste lasten gekregen en willen we in de toekomst een gezonde stichting blijven, dan moeten wij werken aan een stevige basis. José Olde Monninkhof en André van der Kolk hebben dit karwei op zich genomen.
Met de gemeente moeten we nog bespreken hoe we het Molenhuisje moeten financieren. Het is voor ons onmogelijk om behalve de vaste lasten ook nog eens huur te moeten betalen.

Ootmarsum, maart 1991
Harry Oude Elberink

Oorspronkelijke bron
Jaarboek Heemkunde 1991, pagina 5: Jaarverslag 1991

Dit artikel toont de tekst van de oorspronkelijke publicatie in het jaarboek. De opmaak kan voor deze webversie licht zijn aangepast. Veel afbeeldingen in deze artikelen zijn 'aanklikbaar', waarna een uitgebreidere beschrijving wordt getoond.

Ga naar de inhoudsopgave van 1991 →
Jaarverslag 1991
2026-10-25 09:22:44