Johannes Fredrikus Albertus Franciscus Smellink
Johannes Fredrikus Albertus Franciscus (Jan) Smellink (1939-2023)Partner: A.W.
Markante Ootmarsummer plotseling overleden:
‘Waar Jan Smellink (1939-2023) was, was het altijd feest’
Vrolijk, plezierig, humor, gezellig, respectvol en een hart van goud. Het zijn zomaar wat kwalificaties die van toepassing waren op Jan Smellink. Waar hij ook was; hij zorgde voor sfeer en verbinding. Als zodanig zal Jan Smellink in herinnering blijven in Ootmarsum en omgeving. Afgelopen zaterdag, daags voor Pinksteren, overleed hij vrij plotseling.
Natuurlijk liet zijn gezondheid de laatste jaren te wensen over maar Jan Smellink deed op zijn manier nog volop mee met van alles en nog wat en genoot hij van het leven.
Vorige week nog nam hij deel met de Avondvierdaagse van Ootmarsum. Met zijn scootmobiel in gezelschap van enkele medebewoners van Huize Franciscus toerde hij door de omgeving. Vrijdag, op de laatste avond, maakte hij in gezelschap van andere wandelaars nog een glorieuze intocht in Ootmarsum. Het plezier was van zijn gezicht te lezen.
Gebakjes
Zaterdagmiddag maakte hij de gebruikelijke gang naar bakkerij Schulten aan het Kerkplein. Hij haalde er als altijd een paar gebakjes en nam die mee naar Annie, zijn levenspartner in haar appartement in Huize Radboud. Daar had Annie de leunstoel al klaar gezet met uitzicht op de toren van de Simon en Judaskerk. Op dat plekje at hij samen met Annie het gebakje op en dronk er koffie. Gezellig en vertrouwd met z’n tweeën. Alsof er niets aan de hand was, maar dat was slechts schijn.
Omdat Jan niet voldoende zuurstof bij zich had om er de hele middag me door te komen, bracht Annie hem met de auto naar zijn appartement in Huize Franciscus. Onderweg werd hij onwel; bij Huize Franciscus werd hij met spoed naar zijn kamer gebracht. Maar toen Annie haar auto had weggezet en bij Jan kwam bleek hij al overleden. In oktober zou hij 84 jaar zijn geworden.
Genoten
De schrik was groot, het verdriet is er evenzeer maar de wetenschap dat Jan zo’n dood zelf gewild zou hebben, maakt het verlies te accepteren voor Annie en zijn zoon Gert-Jan. ,,Hier zou mijn vader voor gekozen hebben”, weet Gert-Jan Smellink zeker. Annie knikt bevestigend: ,,Hij heeft tot het laatst toe genoten; gelukkig is hem een lijdensweg bespaard gebleven.”
Stempel
Met het overlijden van Jan Smellink is Ootmarsum een markante inwoner kwijtgeraakt. Een man die op veel dingen zijn eigen stempel heeft gezet in de stad en het verenigingsleven. Hij werd in oktober 1939 geboren op de Nieuwstad; in het laatste huis van de zogeheten Acht Zaligheden. Zijn vader had bij zijn huis een groentehandel waarmee hij later verhuisde naar de Grotestraat. Toen hij eind jaren 60 trouwde met Marian nam hij de groentewinkel over. Meer dan 20 jaar legde Jan er zijn ziel en zaligheid in. Het was hard werken geblazen voor Jan en Marian om zich enigszins staande te kunnen houden met de groentehandel. Maar de concurrentie met de grote supermarkten viel niet tegen te houden. In 1992 stopte Jan als zelfstandig ondernemer. Te vroeg om te gaan rentenieren, dus nam Jan Smellink een reguliere baan; een die bij hem paste. Hij werd verantwoordelijk voor de groente-afdeling van de C1000 in de wijk Het Boswinkel in Enschede. Dat deed hij ruim tien jaar met veel plezier. Dat was Jan ten voeten uit: wat hij ook deed, hij maakte er altijd op zijn manier het beste van.
Linksbuiten
Jan was in de jaren 50, en ook later, een meer dan verdienstelijke voetballer bij KOSC. Hij was een ouderwetse linksbuiten met kalk aan zijn schoenen. Hij liet zijn kwaliteiten zien in het tweede van KOSC met medespelers als Jan Schulten, Frans Tenniglo, Gait Stevelink, Bertus Sanders en Guus Brons. Jan maakte in 1959 ook deel uit van het tweede elftal dat in 1959 kampioen werd. Jan Schulten weet zich de voetballer Jan Smellink nog goed te herinneren. ,,Hij was een uiterst nuttige voetballer. We konden altijd op het rekenen. Maar ook als aanjager buiten het veld was hij belangrijk; met zijn aanstekelijke vrolijkheid en humor was hij bepalend voor de altijd goede sfeer binnen het elftal. Waar we ook waren; als Jan erbij was gebeurde er altijd wat en was het feest.”
Ambassadeur
Jan Schulten doelt daarbij ook zeker op de tijd dat hij samen met Jan Smellink actief was bij de Ootmarsumse boerendansers. Jan Smellink was meer dan 40 jaar één van de steunpilaren. Hij was niet alleen een enthousiaste danser maar hij was ook jaren van grote waarde als voorzitter. Jan Smellink was in 1986 voorzitter toen hij namens de 50-jarige boerendansgroep de koninklijke erepenning in ontvangst nam uit handen van toenmalig burgemeester Willem Urlings. Jan Schulten geeft Jan Smellink alle credits voor zijn inzet voor de boerendansers. ,,Jan was als boerendanser en als voorzitter een uitstekend uithangbord en ambassadeur van Ootmarsum.”
Aanjager
Maar Jan was niet alleen bij KOSC een aanjager van gezelligheid maar dat was hij zeker ook bij de boerendansers. ,,Met Jan Smellink er bij”, herinnert Jan Schulten zich al te goed, ,,was het altijd feest. Wat we ook deden of waar we ook waren, Jan zorgde altijd voor lol. Hij had geweldige humor, maar nooit ten koste van een ander.” De wekelijkse boerendansavonden voor de toeristen bij Pikkemaat was voor iedereen een uitje dat niemand graag wilde missen. Vooral ook vanwege de nazit in het voorcafé. Jan Schulten weet daar alles van. ,,Ik was bakker en zorgde er altijd voor om uiterlijk elf uur thuis te zijn, hoe gezellig het ook was. Want ik moest heel vroeg weer mijn bed uit. Maar hoe vaak kwam het wel niet voor dat ik ’s nachts om drie uur bezig was met het maken van deeg in de bakkerij en dat ik dan Jan Smellink op zijn klompen voorbij hoorde lopen op weg van Pikkemaat naar huis…”
Poaskeerl
De humor en levenslust van Jan Smellink kwamen hem ook goed te pas toen hij in 1962 poaskeerl werd samen met Jan Tenniglo. Hij kwam in de groep terecht met onder anderen zijn grote vriend Gerard Heisterkamp, Jan Beijerink, Bertus Sanders en Jan ten Bokum. Later kwamen er ook mannen bij als Henk Koldemeule en Henk Urban. Ze hadden met elkaar de tijd van hun leven.
Jan Tenniglo hoorde pas dinsdagmiddag van het overlijden van zijn vroegere moat Jan Smellink. ,,Ik schrok enorm”, lat hij weten. ,,Schei uit, we waren bijna ons hele leven veel bij elkaar. Jan was één jaar jonger dan ik maar we waren beiden op dezelfde dag jarig: 9 oktober.” Jan Tenniglo noemt Jan Smelink een hele goede poaskeerl en een super-moat. ,,Hij was in alles een super-keerl. Waar Jan vroeger ook was, op welk feest of bijeenkomst ook, als het gezellig was dan deed hij het licht uit en de deur dicht. Vaak was het dan al drie uur of zoiets. Zijn overlijden is een groot gemis voor Ootmarsum.”
Hawaï
Een van de hoogtepunten voor Jan in zijn leven was een heuse reis naar Hawaï. Die kreeg hij aangeboden als cadeau namens de vrienden, ondernemers en buren bij zijn 12,5-jarig huwelijk in 1980. Jan en Marian gingen samen net hun enige kind, Gert-Jan, toen 9 jaar. Voor alle betrokkenen een onvergetelijke ervaring. Gert-Jan noemt de reis naar Hawaï 43 jaar later ‘één groot en geweldig avontuur.’ Al was het alleen maar omdat het voor ons de eerste keer vliegen was. En dat was me een reis.” Foto’s van de reis zijn er niet. Wel een film in kleur die Gert-Jan inmiddels op een dvd heft laten zetten. ,,Een waardevolle herinnering in beeld”. Bij terugkomst in Nederland op Schiphol werd de familie opgewacht door hun vrienden en thuis gebracht. Ook dat was een feest op zich.
Annie
Ruim 17 jaar geleden kwam Annie Weerink in het leven van Jan Smellink. Haar man Toon ter Horst was twee jaar eerder overleden. Jan Smellink woonde toen al aan de Van Beverfordestraat waar hij vanuit de Grotestraat naartoe was verhuisd. Het was het begin van een prachtige relatie waar beiden zeer van genoten. Ze bleven elk op hun eigen plek wonen maar deelden lief en leed en deden van alles en nog wat samen. Zo waren ze samen heel wat jaren vrijwilliger in het Openluchtmuseum Ootmarsum. Verder maakte Jan Smellink anog jaren deel uit van de commissie voor de feestverlichting in het stadscentrum; hij was chauffeur op de Buurtbus en hij was bijna zijn hele leven lid van de kegelclub Doem in ’t Gat. Daar was hij de vaste maat van Jan Heisterkamp. Kegelen was voor deze mannen eigenlijk maar bijzaak; het ging hen om het plezier. En dat hadden ze.
Fijne jaren
Jan was maar wat graag in het appartement van Annie van waaruit hij een prachtig uitzicht had op de binnenstad van Ootmarsum met natuurlijk de Simon en Judaskerk. Bovendien was hij vlak in de buurt van Gerard Heisterkamp; ooit waren het boezemvrienden en ook in hun latere leven bleven ze elkaar ontmoeten. ,,We hebben veel plezier gehad samen”, wil Annie graag kwijt. Jan was altijd vrolijk en opgeruimd. Hij was nooit chagrijnig. We hebben ook nooit woorden gehad. Ik kijk terug op 17 fijne jaren met Jan.”
Mensen-mens
Samen deden ze meerdere keren mee aan de Fiets-Vierdaagse van Drenthe. Ze verbleven dan in Coevorden bij een broer van Annie, de vroegere betaald-voetbalscheidsrechter Henk Weerink. ,,We gingen veel uit en lekker eten samen. Jan was tot het laatst toe betrokken bij het vlöggeln en de poaskeerls. Zo lang het mogelijk was gingen we na het vlöggeln even na De Poort; voor de gezelligheid en om wat te drinken. Jan was graag met anderen samen en onder de mensen. Hij was een echt mensen-mens.”
De laatste jaren nam de gezondheid van Jan langzaam maar zeker af. Hij was aangewezen op zijn scoot-mobiel en op een zuurstofapparaat. Het belette hem niet om dingen te ondernemen. Hij bleef bijvoorbeeld KOSC op de voet volgen en was vorig weekeinde nog bij de laatste thuiswedstrijd van KOSC tegen Borne. Jan Smellink bezocht ook steevast de bingo-middag bij KOSC samen met Jan Tenniglo. En dus vorige week nog de Avondvierdaagse.
Wel tien
Recent was hij nog op de reünie van de Boerendansers. Hij was uitgenodigd door Jan Schulten. Natuurlijk was hij van de partij en ook daar kreeg hij de lachers weer op zijn hand, vertelt Jan Schulten. ,,Hij zei tegen mij: ik mag niet één glas bier meer maar ik lust er wel tien…’ Dat was dus meteen al ouderwets lachen.”
Met het overlijden van Jan Smellink wordt het wat stiller in Huize Franciscus. Zijn gulle lach klinkt niet meer; dat geldt eigenlijk voor de hele stad. Ootmarsum is een mooie keerl kwijtgeraakt. Maar zijn geest zal ongetwijfeld nog lang voortleven zoals ook zijn herinneringen lang zullen worden gekoesterd.
Bron: Ootmarsum vroeger en nu
Foto's met Johannes Fredrikus Albertus Franciscus (Jan) Smellink
Groenteboer Smellink datum: ± 1935
Grotestraat 20 datum: ± 1946
Pasen 1960 datum: 17 april 1960
Pasen 1960 datum: 17 april 1960
Pasen 1960 datum: 18 april 1960
Pasen 1960 datum: 17 april 1960
Pasen 1960 datum: 17 april 1960
Pasen 1960 datum: 17 april 1960
Pasen 1960 datum: 18 april 1960
Pasen 1960 datum: 17 april 1960
Pasen 1962 datum: 22 april 1962
Pasen 1964 datum: 29 maart 1964
Gezin Smellink datum: ± 1965
Pasen 1966 datum: 10 april 1966
Pasen 1966 datum: ± 1966
Groenteman Smellink datum: ± 1990
Grotestraat 1992 datum: 4 april 1992
Pasen 2009 datum: 12 april 2009
Grotestraat 20 datum: ± 2020
Johannes Fredrikus Albertus Franciscus Smellink
