Nijenkampsweg 9, Groot Agelo

Nijenkampsweg 9

Erve Luuks (Meijer)

Lukes

De bijnaam Luuks is volgens Eef Meijer (1941-2021) afkomstig van een voorvader met de voornaam Lucas. BMS, “Bijnamen in en rond Ootmarsum”, zoekt de herkomst in de 19e eeuw bij de aangetrouwde familie. De schoonvader van Gradus Meijer (1815-1891) heette Lucas en ook diens vader.

Uit historische bronnen blijken de Lukes echter al veel langer op het erf aan de huidige Nijenkampsweg 9 te wonen. De oudst bekende vermelding is in het Verpondingsregister van 1601/1602. Door de plunderingen van de soldaten van de Spanjaarden als van de Staatsen, die het platteland afstroopten naar hout, voedsel en roofgoed, zijn in de richterambten Ootmarsum en Oldenzaal veel boerderijen verlaten en liggen woest. De Staten van Overijssel proberen via de verponding (grondbelasting) de belastingheffing weer op te starten. De boeren en bewoners van dorpen en steden moeten opgave doen van hun landerijen. Voor iedere 2 mudden land moet 1 daalder (30 stuivers) betaald worden.

Volgens het Verpondingsregister 1601 beschikt Lukes Wolter uit Groot Agelo over ‘3 scheppel fryes landes’ (er gaan 4 scheppel in 1 mud) en betaalt hij daarom 11,4 stuivers aan belasting. Een jaar later in 1602 wordt hij Lukenn Wolter genoemd en beschikt hij slechts over ‘1 scheppl” land.

Zo’n vijftig jaar later woont Herm Luks, ook Luks Herm, genoemd, waarschijnlijk op het erf. Zijn dochter Jenneken Lucasz trouwt in 1686 met Geert Tuninck, die bij haar intrekt. Hun kinderen krijgen de naam van het erf, waaronder zoon Lubbert Lukes (*1738). Deze Lubbert treedt in 1723 in het huwelijk met Jenneken Grijpink (*1700) uit Volthe. Ze krijgen twee kinderen.

Uit de Volkstelling 1748 vernemen we dat Werner in Lucas huijs met zijn vrouw Jenne en drie kinderen, Albert, Lubbert en Geesjen op het erf wonen, evenals Gese Lucassen, “een kloppe on Werners kamer”. Het gaat om Jenneken Grijpink, die na het overlijden van haar 1e man Lubbert Lukes in 1737 is hertrouwd met Weender Brahamink (*1707). Ook met hem krijgt ze twee kinderen. Haar oudste dochter Janna Lukes (1725-1812) was in 1746 getrouwd en woonde blijkbaar in 1748 niet meer op Erve Luks. De bovengenoemde Gese Lucassen is een kloppe, een religieuze vrouw, die de gelovigen aan de deur ‘opklopt’ tot clandestiene kerkgang. Vermoedelijk gaat het om Gesina Lukassen (*1729), haar vader was van Holtwijk.

Van 1765 tot 1785 hebben mogelijk twee andere gezinnen op het erf gewoond, gezien de achternaam Lukes, die hun kinderen krijgen. Het betreft achtereenvolgens het gezin van Gerardus Höpinck (*1721) en van Albert in oude Schultenhuijs (1738-1800).

In het register van naamsaanneming 1812, ten tijde van Napoleon, komt de achternaam Lucas of Lukes in Agelo niet meer voor. Mogelijk zijn de bewoners Lukes jong overleden of elders ingetrouwd.

Meijer

Rond diezelfde tijd komt er voor het eerst een Meijer op het erf wonen. Ook hij krijgt de bijnaam Luuks of Luuks-Meijer . Het gaat om Albertus Meijers (1774-1845), geboren in 1774. Hij is een natuurlijke zoon van spinster Joanna Meijer (1739-1826); zij is ongehuwd en haar zoon Albert is niet erkend door de vader.

In 1812 is Albertus wever van beroep. Hij trouwt met Janna in Oude Wieggerink (1787-1845) van Oude Wiegert uit Groot Agelo. Zij krijgen 6 kinderen, waarvan twee kinderen kort na de geboorte overlijden. In 1832 is deze Albertus Meijers inmiddels landbouwer en eigenaar van het erve Luuks, perceelnummer B721 in het Asbroek, zo blijkt uit het kadaster. De 2e zoon van het echtpaar Meijers, Gradus Meijer (1815-1891), neemt na het overlijden van zijn ouders het erve Luuks over. Hij treedt in 1848 in het huwelijk met Gezina Veldscholten (1829-1878) uit Denekamp. Het echtpaar krijgt acht kinderen.

In 1876 koopt Gradus het nabijgelegen huisje en erf B720, groot 90 m2, dat tussen Erve Luuks en Erve Tommesboer ligt. In 1832 stond het op naam van Maria Hannink (1796-1875), ook Maria Bossink genoemd. Mogelijk behoorde de grond ooit tot het erve Bossink, Bosman; Maria was geen directe familie. Maria was een bagijn, een alleenstaande vrouw die haar leven aan het geloof wijdt maar niet tot een kloosterorde behoort. Zij mocht, anders dan een lid van een kloosterorde, geld en onroerend eigendom behouden. In het bevolkingsregister 1861-1880 staat Maria niet meer als bagijn, maar als naaister ingeschreven. Tot haar overlijden in 1875 blijft ze in het huisje wonen. Een jaar later wordt het verkocht aan noaber Gradus Meijer. Het huisje en erf wordt met enkele andere stukken grond samengevoegd tot kadasternummer B1728. In 1891 wordt het huisje afgebroken en komt de grond in gebruik als bouwland. De boerderij krijgt kadasternummer B1727.

Zoon Jan Meijer (1934-2022), neemt de boerderij over van zijn ouders. Hij trouwt met Trees Olde Klieverink (1936-2016) van erve Asman uit Agelo en ze krijgen drie kinderen. Zoon René Meijer zet op zijn beurt het boerenbedrijf voort met zijn vrouw Matasja Harmsel uit Almelo. Met hun twee kinderen Lars en Niels wonen ze in het nieuwbouwhuis, kadasternummer Q994, dat rond het jaar 2000 is gebouwd. In Agelo worden ze nog steeds Luuks genoemd.

Voormalige boerderij

Voormalige boerderij Luuks-Meijer, rond 1990.

Het huis werd afgebroken rond 2000 en er kwam nieuwbouw voor in de plaats.

Boerderij Meijer (Luuks)

Boerderij Meijer (Luuks) Groot Agelo

Tekst: Heemhuis

Achtergevel voormalige boerderij

Achtergevel voormalige boerderij Luuks-Meijer, ong 1964

V.l.n.r. Leo Wiegink, Tommesboer, Mariette ten Oever en Ben Meijer (1937-2018), Luuks

Op het terras bij café Holsman in Agelo.

Groep vrienden op het terras van Eef Nijhuis (1904-1964), Holsink Eef, aan de Weerselosestraat 14. Het was een café van 1929 tot 1959; daarna werd het door zoon Harrie Nijhuis (1938-2019), Harrie van Holsman, verbouwd tot winkelpand met een kruidenierszaak (VIVO) annex textielzaak. De winkel werd in de jaren tachtig gesloten.

Vlnr Harrie Nijhuis (1938-2019), Bennie Steggink (1933-1997), Jan Meijer (1934-2022)(“Luuks Jan”), [Ben Meijer (1937-2018) (“Luuks”), Gerard Meijer (1938-2014) (“Luuks”)

Tekst: Heemhuis

Echtpaar Meijer Steggink

Het echtpaar Gerardus Johannes Meijer (1889-1949), Luuks Gradus en Christina Susanna Steggink (1904-1958), grootouders van de huidige boer op erve Luuks Meijer, René Meijer.