












Foto: Herman Steigstra; 2020
Marktstraat 16
Smederijen
In deze winkel hebben generaties Avéres hun bedrijf uitgeoefend, de naam Avéres was (en is nog steeds) een begrip in Ootmarsum.
In de 19e eeuw lagen hier twee smederijen. Links die van Berent Jan van Linge (1758-1833) A1017 en rechts Lambertus Kock (1787-1856) A1016. Uit brandveiligheid lagen de smederijen buiten de stad aan de noord-oost kant, dus meestal "benedenwinds". De familie van Lingen woonde zelf aan de overkant aan de Denekamperstraat 1. Het gezin van Lambertus Kock woonde rechts daarvan op wat nu Denekamperstraat 3 is.
Smederij Kock
De rechter smederij was eigendom van Lambertus Kock en was 80 m2 groot. Na zijn overlijden in 1856 wordt de smederij verkocht aan de grofsmid Hendrikus Rikmanspoel (1828-1891). In 1872 verkoopt die het grootste gedeelte aan zijn buurman Berend Jan van Lingen. Zijn eigen smederij is na een verbouwing nog slechts 34 m2 groot en krijgt het perceelnummer A1701. Zijn zoon Jan Rikmanspoel (1858-1943) wordt na het overlijden van zijn vader de nieuwe eigenaar. In 1957 wordt de gemeente de eigenaar. Na de sloop in 1964 wordt het perceel onderdeel van de parkeerplaats.
Smederij Van Lingen
In de linker smederij was Berent Jan van Linge de smid en overleed in 1833. Hij kreeg samen met zijn eerste vrouw Margaretha Anharms twee zoons en een dochter. Zoon Hendrik van Linge (1799-1838) trouwde in 1832 met Geertruid Eggerink (1812-1845) waarmee hij drie zoons kreeg. De tweede zoon, Berend Jan, werd maar een jaar oud. Hendrik van Linge overleed in 1838 op 38-jarige leeftijd. Zijn weduwe Geertruid Eggerink hertrouwde een jaar later met de broer van Hendrik, Jan van Linge (1796-1847). Ook hij werd niet oud: 50 jaar. De twee zoons uit het eerste huwelijk waren na het overlijden van Jan en Hendrik nog te jong om de smederij voort te zetten. De kinderen zijn waarschijnlijk naar Zwolle verhuisd en opgevangen door familie.
In 1862 kwam de oudste zoon Johannes van Linge (1833-1904) terug naar Ootmarsum, een paar jaar later gevolgd door zijn broer Berend Jan Julius (1837-1865) en halfzus Heintje (1842-1929). Broer Berend Jan Julius overleed in 1865 en zijn zus Heintje vertrok in 1867 naar Nieuwleusen om daar te trouwen.
In 1867 kocht Johannes van Linge een deel van de smederij van buurman Hendrikus Rikmanspoel. In 1872 wordt de smederij gesloopt en herbouwd tot een woning. Na het samenvoegen van de woning met de tuin ontstaat het nieuwe perceel met het nummer A1743 en is dan 283 m2 groot.
Volkers
Rond 1830 was in een ander deel van het Lingenhuis de broodbakker Gerrit Jan Volkers (1806-1886) met zijn vrouw Hermanna Schrörlüke (1807-1887) komen wonen. Zij kregen hier 10 kinderen. Johannes van Linge trouwde in 1882 met hun oudste dochter Johanna Willemina Volkers (1831-1914).
Nadat het pand in 1877 werd herbouwd, werd Jan Willem Volkers (1841-1919) de nieuwe eigenaar in 1883. Hij was net als zijn vader broodbakker en in 1875 getrouwd met Anna Maria Frost (1846-1920). Waarschijnlijk heeft het echtpaar hier ook na hun huwelijk gewoond en was hier ook de bakkerij gevestigd. In 1888 verhuisde het echtpaar naar Almelo.
Hendriksen
Een week na de verhuizing van het echtpaar Volkers naar Almelo vestigt de bakker Jacob Gerhard Hendriksen (1861-1956) zich hier, samen met zijn vrouw Hermina Johanna Onste (1864-1941). In 1889 wordt hij ook eigenaar van het pand. In 1908 wordt het pand verbouwd. Hendriksen heeft hier ruim 30 jaar zijn bakkerij gehad, totdat hij het in 1920 verkoopt aan Hendrik Caspar Averes.
Avéres
Hendrik Caspar Averes (1828-1884) was steenfabrikant. De oudste zoon heette ook (net als zijn grootvader) Hendrik Caspar Averes (1859-1947) en was bierhuishouder en zaadhandelaar. Een van hun zonen was Gerard Averes (1888-1967) en trouwde met Maria Baasdam (1886-1957) uit Uelsen. Zij waren het die het winkelpand annex woning aan de Marktstraat lieten bouwen op de plaats waar daarvoor bakker Hendriksen (1889-1980) zijn bakkerij had. Het was een voor die tijd grote winkel.
Het opschrift boven de ingang was al die tijd: "Koloniale waren, comestibles en tabak". Een zeer breed assortiment van waren werd er verkocht:
fijne vleeswaren, kaas, volledige kruidenierswaren, fruit, groente, suikerwaren etc. Maar ook petroleum en kauwgomballen.
Avéres had in de jaren 1950/1960 een primeur voor Ootmarsum: de eerste muurautomaat voor snoepgoed en later warme snacks. Deze automaat zit na meerdere verbouwingen nog steeds in de gevel! Hier komt het toepasselijke naambord "De Soete Inval" vandaan.
Na het overlijden van Gerard Avéres in 1967, werd de zaak overgenomen door de oudste zoon: Hendrik Averes (1920-2010). Zijn vrouw Anny van Dartel heeft gedurende hun huwelijk een wezenlijk aandeel in de zaak geleverd.
Omdat Hendrik en Annie geen opvolgers hadden, kwam er in 1982 een einde aan de bedrijfsvoering. Nadien hebben diverse zaken onderdak gevonden in deze winkel:
- Een slijterij
- Een breiwinkel
- Grenenshop "Het Kastje"
- Liesbeth Wernink met een handwerkzaak: "Betty Blue"
- Kinderkledingzaak "Only Kids" van Ursula van der Steen
- Antiquair Ans Kamp uit Almelo met "Qurieus"
- Kunst en antiek galerie "Hera" van Erna Visser, Henk en Arina Kamp en Adrie Arendsman
In 2019 werd begonnen met de totale renovatie van het pand en de verbouw tot appartementen complex, dat in 2020 opgeleverd is.
Tekst: Heemkunde Ootmarsum, BMS
Foto: BMS; 2008
Marktstraat 16
Galerie Hera
Tekst: Herman Steigstra
Foto: BMS; 30 januari 2006
Marktstraat 16
Avéres
Tekst: Herman Steigstra
Foto: BMS; 12 mei 2004
Marktstraat 16
Antiquair Qurieus in pand Avéres
Tekst: Herman Steigstra
Foto: BMS; 25 november 2003
Marktstraat 16
"Only Kids" gesloten.
Tekst: Herman Steigstra
Foto: BMS; 14 januari 2003
Marktstraat 16
Hendrik Averes en zijn vrouw Anny voor hun woning / winkel. Boven de deur goed te zien het uithangbord met De Soete Inval"
Links: Only Kids
Tekst: Herman Steigstra
Foto: BMS; 4 juni 1998
Molenstraat 1998
Boom naast hotel Het Posthoes. Overzijde Averes.
Tekst: Herman Steigstra
Foto: BMS; 1998
Marktstraat 16
Het uithangbord met De Soete Inval boven de deur van de winkel van Avéres.
Tekst: Herman Steigstra
Foto: BMS; 1998
Marktstraat 16
Grenenshop "Het Kastje"
Tekst: Herman Steigstra
Foto: Heemhuis; 10 april 1993
Poaskearls bij Avéres
Werkzaamheden van de Poaskearls: achter het huis bij Avéres wordt olie gehaald. De Poaskearls spelen een belangrijke rol in het paasgebeuren van Ootmarsum. Zij moeten alles regelen: paashout, oude gebruiken rond het Vlöggeln, paasvuur enz. De olie dient om het paasvuur te ontsteken.
v.l.n.r. Teun Eertman (haast onzichtbaar), Ben Broekhuis (op de rug gezien), Hendrik Averes (1920-2010).
Tekst: Herman Steigstra
Foto: BMS; 23 januari 1992
Molenstraat 1992
Rechts hotel Jolanda, later Posthoes. Achter Avéres. Rechts: plaats voor fietsenstalling.
Tekst: Herman Steigstra
Foto: BMS; 1990
Hendrik en Anny Avéres voor hun winkel
Foto: BMS; 1969
Siepelmarkt 1969
Siepelmarkt voor het pand van Avéres.
Tekst: Herman Steigstra
Foto: BMS; 1955
Marktstraat 16
Winkel van Hendrik Averes.
Rechts de smederij van Jan Rikmanspoel. Links is de toren van het klooster nog te zien.
Rechts zijn goed te zien het uithangbord met de tekst "De Soete Inval" en de snoep automaat, die van binnenuit gevuld werd.
Tekst: Ben Morshuis
Foto: Beeldbank; 1952
Denekamperstraat 1950
Sinie Hulsmeijer (“Brook-Dekker”) uit Lattrop voor de smederij van Rikmanspoel (thans parkeerplaats naar Avéres), r. Café Bernard Ossenvoort
Tekst: Herman Steigstra
Foto: Heemhuis; 1950
Averes kruidenier
De marktkraam van echtpaar Hendrik Averes (1920-2010) en Anny van Dartel voor zijn pand aan de Marktstraat 16.
Tekst: Lizette Velthuis
Foto: BMS; 1950
Smederij Rikmanspoel 1950
De smederij van Jan Rikmanspoel.
De agent op deze foto is H. Hesselink.
Het grote meisje Ria van der Maas
Tekst: Herman Steigstra
Foto: BMS; 1950
Rikmanspoel 1950
Foto: Beeldbank; 1949
Rikmanspoel 1949
De smederij van Rikmanspoel stond net buiten de stad bij de Stenenpoort. Ze stond aan het Schoolplein van de openbare lagere school. De smeden mochten zich vroeger niet in de stad vestigen vanwege het brandgevaar. (houten huizen)
Tekst: Beeldbank Heemkunde Ootmarsum
Foto: Heemhuis; 4 april 1945
Poolse bevrijders
De Poolse bevrijders trekken met militair materieel door Ootmarsum. In de dagen na de bevrijding van Ootmarsum (4 april) reden nog steeds vrachtwagens en tanks van de bevrijders door Ootmarsum (vooral door de Molenstraat) richting Duitsland. Daarbij werd de hele bestrating van de Molenstraat kapot gereden. Dit is een Cromwell tank, hoogstwaarschijnlijk van het Poolse regiment 10PSK
Tekst: Herman Steigstra
Foto: Heemhuis; 4 april 1945
Poolse en Canadese bevrijders
De Poolse en Canadese bevrijders trekken met militair materieel door Ootmarsum. Een tank draait de Denekamperstraat in op de hoek Denekamperstraat/Marktstraat/Molenstraat. In het pand links verkocht mevrouw van Zuilekom tabaksartikelen; midden de Pastoor Scheeperschool; rechts de drogisterij van Wilms en in het pand ernaast woonden de families Drees en L. Urban.
De tank is een Morris-Commercial C9/B Self-Propelled 40mm Bofors, ook gebruikt door de Polen, niet duidelijk te zien of deze Pools of Canadees is.
Tekst: Herman Steigstra
Foto: Heemhuis; 4 april 1945
Siny Kroeze en Willemien Haarhuis
Sien Kroeze-Avéres en Wilhelmien Haarhuis op de foto met de Canadese bevrijders. De meisjes gingen maar wat graag op de foto met de bevrijders.
De tank is een M10 Achilles (Britse variant met 17 pdr kanon), zo te zien Canadees.
Tekst: Herman Steigstra
Foto: Heemhuis; 4 april 1945
Canadese bevrijders
De Canadese bevrijders trekken met militair materieel door Ootmarsum. In de dagen na de bevrijding van Ootmarsum (4 april) reden nog steeds vrachtwagens en tanks van de bevrijders door Ootmarsum (vooral door de Molenstraat) richting Duitsland. Daarbij werd de hele bestrating van de Molenstraat kapot gereden. De foto is genomen op de hoek Molenstraat/Marktstraat; rechts de winkel van H. Avéres.
M10 Achilles (Britse variant met 17 pdr kanon), zo te zien Canadees.
Personen: Sien Kroeze-Avéres
Opmerkingen: Foto geplaatst in het Jaarboek 2020 van de Heemkunde Ootmarsum bij artikel: ’4 April 1945, Ootmarsum en Agelo bevrijd’.
Tekst: Herman Steigstra
Foto: Heemhuis; 4 april 1945
Canadese bevrijders
De Canadese bevrijders trekken met militair materieel door Ootmarsum, waarbij het wegdek van de Molenstraat totaal vernield werd door de rupsbanden.
Ootmarsum was 4 april bevrijd, maar de dagen erna trokken veel tanks via Ootmarsum richting Duitsland.
V.l.n.r. woonhuis fam. van Zuilekom, woonhuis families Drees en Urban, winkelblok l. schildersbedrijf Wilms en r. schoenmaker ’schoester’ Janse.
Sherman tank, zo te zien Canadees.
Tekst: Herman Steigstra
Foto: Beeldbank; 4 april 1945
Bevrijding van Ootmarsum
Bevrijding van Ootmarsum. Vrijdag a.s. is het op de kop af 69 jaar geleden dat Ootmarsum werd bevrijd door de Canadezen van de Duitse bezetting, die op 10 mei 1940 een aanvang nam. Deze bevrijding had veel eerder plaats kunnen vinden, als de Slag om Arnhem in september 1944 - Market Garden - een succes was geworden, maar helaas was dat toen niet het geval.
De tank is een M10 Achilles (Britse variant met 17 pdr kanon), zo te zien Canadees.
Tekst: Herman Steigstra
Foto: Beeldbank; 1937
Oude veemarkt Molenstraat 1937
De heren zijn H. Krabbe uit Enschede (links) en Hendrik Reef. Zij waren op familiebezoek bij mevrouw Kouijzer (zuster van Hendrik Reef). De familie Kouijzer beheerde toen het postkantoor op de hoek Marktstraat/Molenstraat. Momenteel is in dat gebouw de Eastman Gallery gevestigd. Het postkantoor verhuisde na de oorlog naar de Almelose straat.
De motorfiets is een ’Excelsior 350cc Side Valve Sports Model Number A8’ van 1931. Deze motorfiets werd aangedreven door een JAP motor (J.A. Prestwich Industries, Tottenham, London). De motor in kwestie is het type zijklepper 350cc met een boring x slagmaat van 70 x 90mm. De nomenclatuur van JAP is in dit geval I/H, waarbij H duidt op het jaar 1931.
Een bewaard model van dit type is in het internet niet te vinden.
Tekst: Herman Steigstra
Foto: BMS; 1930
Marktstraat 16
Voor de winkel van Gerard Averes (1888-1967) staan de zusjes Sien Averes (1918-2010) en Lena Averes (1922-1969).
Tekst: Herman Steigstra
Foto: Beeldbank; 16 november 1929
Denekamperstraat 1929
De aankomst in Ootmarsum van een drietal kranige Hollandse amazones. Mej. Kea Bosman, de bekende tennisspeelster, verrichtte met de dames Gelderman uit Oldenzaal en mej. Ten Bos uit Almelo, een rondrit te paard. Afgelegd werden 4x90KM op het traject Enschede, Ootmarsum, Enschede, Delden, Holten, Lochem, Brummen. Een aardige snapshot in het vriendelijke dorpje!
Rechts de smederij van Rikmanspoel. Daarnaast pand Avéres en dubbel blok met links werkplaats rijwielhandel Heisterkamp en rechts schoenmaker Janse.
Links winkel ’moeke’ van Zuilekom (Lingehuis).
Tekst: Beeldbank Heemkunde Ootmarsum
Foto: Beeldbank; 1911
Smederij Rikmanspoel
De smederij van Rikmanspoel stond net buiten de stad bij de Stenenpoort. Ze stond aan het Schoolplein van de openbare lagere school. De smeden mochten zich vroeger niet in de stad vestigen vanwege het brandgevaar. (houten huizen) De smederij lag op de hoek Marktstraat/Oostwal; aan beide zijden was een ingang.
Rechts staat Gait Rikmanspoel (1897-1979).
Tekst: Beeldbank Heemkunde Ootmarsum

▼ Historische adressen
Kadastraal in 1832: A1017
| Jaar | Kadastraal | Adres |
|---|---|---|
| 1800-1870 | A1017 | smederij |
| 1870-1880 | A1701 | smederij |
| 1880-1890 | A1743 | smederij |
| 1890-1900 | A1743 | Ootmarsum BK335 |
| 1900-1910 | A1743 | Ootmarsum BK334 |
| 1910-1922 | A1743 | Ootmarsum BK308 |
| 1922-1940 | A1743 | Ootmarsum A84 |
| 1940-1950 | A1743 | Ootmarsum, Marktstraat 85 |
| Heden | A3213 | Ootmarsum, Marktstraat 16-16c |

▼ Bevolkingsregister
In het bevolkingsregister zijn onderstaande pagina's gevonden, die een relatie hebben met dit adres:

Adres: Ootmarsum BK 335
| bewoner | geboortedatum | geboorteplaats | rol | beroep | opmerkingen |
|---|---|---|---|---|---|
| Dorothea Johanna Gerritdina van Raan | 20 december 1812 | Zwolle | hoofd | koopvrouw | |
| Antonius Franciscus Harperink | 5 juni 1852 | Ootmarsum | zoon | ||
| Geertruida Maria Koehorst | 24 februari 1856 | Tilligte | schoondochter | ||
| Johannes Albertus Harperink | 27 januari 1890 | Ootmarsum | kleinzoon | ingeschreven op 20 februari 1890 overleden op 15 juni 1896 | |
| Gerhardus Bernardus Harperink | 10 oktober 1892 | Ootmarsum | kleinzoon | ingeschreven op 10 oktober 1892 | |
| Johanna Cornelia Harperink | 9 augustus 1895 | Ootmarsum | kleindochter | ||
| Bartha Geertruida Harperink | 29 september 1898 | Ootmarsum | vrouw | overleden op 6 september 1899 |

Adres: Ootmarsum BK 334
| bewoner | geboortedatum | geboorteplaats | rol | beroep | opmerkingen |
|---|---|---|---|---|---|
| Jacob Gerhard Hendriksen | 4 januari 1861 | Neuenhaus (dld) | hoofd | bakker | |
| Hermina Johanna Onste | 18 oktober 1864 | Lage (dld) | vrouw | ||
| Bernhard Rötgert Hendriksen | 7 april 1889 | Ootmarsum | zoon | vertrokken op 27 april 1906 naar Stad-Almelo | |
| Bernarda Johanna Hendriksen | 13 december 1890 | Ootmarsum | dochter | ||
| Diederich Albertus Hendriksen | 12 december 1892 | Ootmarsum | zoon | ||
| Johan Heinrich Zwaantjen Hendriksen | 30 augustus 1899 | Ootmarsum | zoon | ||
| Hindrick Reineke | 4 juni 1874 | Hilten (Dld) | bakker | vertrokken naar Hilten (Dld) ambth doorgehaaldd 20 okt 1909 | |
| Jan Kramer | 8 november 1882 | Apeldoorn | bakker | vertrokken op 3 januari 1901 naar Denekamp | |
| Johanna Catharina Sanders | 8 oktober 1880 | Ootmarsum | meid | naar blad 286 | |
| Lambertus Johannes van Benthem | 18 februari 1880 | Denekamp | bakker | ingeschreven op 23 juni 1900 vanuit Hengelo vertrokken op 1 maart 1902 naar Ambt-Almelo | |
| Martend Hendrik Westenbrink | 12 mei 1889 | Dalfsen | bakker | ingeschreven op 9 maart 1907 vanuit Dalfsen vertrokken op 25 april 1908 naar Dalfsen | |
| Jan Willem Arendshorst | 19 mei 1891 | Vriezenveen | bakker | ingeschreven op 15 september 1909 vanuit Wierden |

Adres: Ootmarsum BK 308
| bewoner | geboortedatum | geboorteplaats | rol | beroep | opmerkingen |
|---|---|---|---|---|---|
| Jacob Gerhard Hendriksen | 4 januari 1861 | Neuenhaus (dld) | hoofd | bakker | vertrokken op 4 maart 1918 naar Almelo |
| Hermina Johanna Onste | 18 oktober 1864 | Lage (dld) | vrouw | "       " | |
| Bernhard Rötgert Hendriksen | 7 april 1889 | Ootmarsum | zoon | vertrokken op 16 februari 1911 naar Almelo | |
| Bernarda Johanna Hendriksen | 13 december 1890 | Ootmarsum | dochter | vertrokken op 21 september 1912 naar 's Heerenberg | |
| Diederich Albertus Hendriksen | 12 december 1892 | Ootmarsum | zoon | vertrokken op 2 januari 1912 naar Stad-Almelo | |
| Johan Heinrich Zwaantjen Hendriksen | 30 augustus 1899 | Ootmarsum | zoon | vertrokken op 27 februari 1913 naar 's Heerenberg | |
| Jan Willem Arendshorst | 19 mei 1891 | Vriezenveen | knecht | vertrokken op 5 september 1910 naar Vriezenveen | |
| Gerhard van der Veen | 2 december 1891 | Veldhausen (Dld) | bakker | ingeschreven op 27 januari 1911 vanuit Veldhausen (Dld) vertrokken op 31 augustus 1911 naar Veldhausen (Dld) | |
| Fenna Gezina Schiphorst | 27 april 1894 | Denekamp | meid | ingeschreven op 9 oktober 1912 vanuit Denekamp vertrokken op 24 juni 1913 naar Oldenzaal | |
| Pierre Hendrikus Joseph Wilms | 10 februari 1896 | Ootmarsum | bakker | ingeschreven op 2 juni 1913 vanuit Denekamp vertrokken op 7 augustus 1918 naar Denekamp | |
| Arend Bannink | 18 mei 1895 | Ambt-Almelo | bakker | ingeschreven op 5 juni 1915 vanuit Wierden vertrokken op 4 september 1915 naar Wierden | |
| Gezina Harmsen | 15 mei 1894 | Tubbergen | niet verwant | ingeschreven op 8 juni 1916 vanuit Enschede vertrokken op 4 maart 1918 naar Almelo |

Adres: Ootmarsum A 84 (85)
| bewoner | geboortedatum | geboorteplaats | rol | beroep | opmerkingen |
|---|---|---|---|---|---|
| Gerhardus Johannes Averes | 14 januari 1888 | Denekamp | hoofd | ||
| Maria Baasdam | 15 augustus 1886 | Uelsen (dld) | vrouw | winkelbediende | |
| Gezina Johanna Averes | 11 september 1918 | Ootmarsum | dochter | ||
| Hendrik Casper Averes | 10 juni 1920 | Ootmarsum | zoon | vertrokken op 28 januari 1937 naar Almelo * *Ootm str 35 | |
| Helena Geertruida Averes | 28 februari 1922 | Ootmarsum | dochter | ||
| Maria Gezina Averes | 28 februari 1922 | Ootmarsum | dochter | overleden op 19 april 1922 | |
| Gerhardus Johannes Averes | 17 oktober 1932 | Ootmarsum | zoon | ||
| Hendrik Caspar Averes | 8 oktober 1859 | Ootmarsum | vader | ingeschreven op 11 mei 1936 vertrokken op 21 april 1937 naar No. 386 * afz kaart |
▼ Verhalen
▼ Alle foto's





















