Engels’ tuin ligt aan de rand van een oorspronkelijk beekdal. De natte weilanden aan de zijde van de Almelosestraat herinneren daaraan. Oorspronkelijk liep het beekdal door richting Villapark en Binnenes. Naast Engels’ tuin liep oorspronkelijk een belangrijke doorgaande route richting Almelo en Tubbergen, over het Villapark richting de Kuiperberg. Het Hazelrot is hiervan een laatste restant.
De vijver in Engels’ tuin wordt gevoed door bronwater uit de bronnen onder de drassige gronden op het Villapark. Wanneer de vijver precies is aangelegd is niet duidelijk, maar bij het optekenen van het eerste kadaster in 1829 bestond deze al.
Antony Vosding van Beverforde (1756-1833) was toen de eigenaar en het water werd aangeduid als “water van vermaak”. Uit deze benaming mag worden opgemaakt dat het water geen economische functie had. De benaming was ingegeven door het doel van het kadaster, namelijk belastingheffing. Bij elke categorie namen hoorde een eigen belastingtarief.
Engels’ tuin en het omliggende gebied was eeuwenlang in bezit van de hofmeijersfamilie van Bevervorde. Het is deze familie geweest die het park met het theehuis heeft aangelegd.
Engels’ Jufferke
Het karakteristieke stadspark Engels’ tuin werd in 1917 aan Ootmarsum geschonken door Juffrouw Hendrika Antonia Engels (1843-1917) (Engels’ Jufferke), de laatst levende erfgename van de hofmeier van de omringende marken. Zij verklaarde in haar testament dat ze over 100 jaar terug zou keren om te controleren of er goed voor haar bezit gezorgd wordt.
Op 20 mei 2017 is dat feit feestelijk herdacht door een beeld van Engels’ Jufferke te onthullen. Dit werd gedaan door een hedendaagse Look-alike.
Op 2 mei 2018 openden Joan en Max Mik hier hun Theehuis Engels’ Tuin Ootmarsum, waar de macarons met stip bovenaan de menulijst staan!
Kadaster
Het kadaster leert ons een iets ander beeld dan uit de overlevering bekend is. Op een kadastrale kaart uit 1830 is te zien hoe de situatie destijds was.
De tuin was eigendom van Antony Vosding van Beverforde (1756-1833) en bestond uit de kavels A256 (de tuin zelf), A257 (de vijver, aangeduid met "water ter vermaak") en A258 (woning, het huidige het theehuis).
In 1830 werd een deel van het perceel afgesplitst en daar werd een schuur gebouwd. Het kreeg het perceelnummer A1357. De tuin kreeg het nieuwe nummer A1356. Deze schuur stond op de hoek van de Nieuwe Almelosestraat en het Hazelrot, daar is nu een ingangspoort naar Engels’ tuin. Na het overlijden van Antoni, werd zijn neef Hendrik Engels van Beverforde (1794-1860) de eigenaar. Hij was geboren als Hendrik Engels, maar liet in 1832 bij koninklijk besluit zijn naam uitbreiden met Van Beverforde.
In 1862 werden de percelen eigendom van de weduwe van Hendrik Engels van Beverforde (1794-1860), Wennemara Louise Dröghoorn (1807-1881) en na hun overlijden werd hun dochter Hendrika Antonia Engels (1835-1837) de nieuwe eigenaresse. Zij werd later dus bekend als Engels’ Jufferke.
Overijsselsche Landbouw Maatschappij
Na haar overlijden in 1917 liet zij haar bezittingen na aan de Overijsselsche Landbouw Maatschappij, die meerdere panden in Overijssel in eigendom had.
De vakwerkschuur is later door de gemeente in gebruik genomen als opslagplaats voor o.a. turf. Gedurende de oorlog werden brandstoffen steeds schaarser. In de zomer van 1943 slaagde burgemeester Schimmelpenninck van Ooijen er in om 80.000 stuks persturf te bemachtigen, die na aankomst per schip in Agelo opgeslagen werden in deze schuur. Hiermee zou de winter van 1943-44 overbrugd kunnen worden.
Het gerucht verspreidde zich dat de schuur door de Duitsers als opslagplaats voor autobanden werd gebruikt en het verzet besloot om de schuur op 1 februari 1944 in brand te steken. Het grootste deel van de turfvoorraad ging verloren, alsmede wat materiaal voor openbare werken. Er was amper schade voor de Duitsers. De daders hadden achteraf veel spijt van hun daad. Als laatste herinnering aan de afgebrande schuur staat op deze plaats nu nog steeds een put. De enige foto waarop de boerderij/schuur is afgebeeld is deze. Ook op een oude ansichtkaart is deze schuur nog net te zien. Destijds is er een film gemaakt, waarop de boerderij te zien is. TV-Oost is in het bezit van deze film, waarvan hieronder een afbeelding opgenomen is.
De verschillende percelen zijn daarna samengevoegd onder het nieuwe perceelnummer A2553 . Nadat een deel van de tuin werd afgestaan aan de gemeente ten behoeve van de verbreding van de Dr. Wortelboerstraat in 1960, werd het nieuwe nummer A3088 toegewezen. In 1965 werd de gemeente Ootmarsum de nieuwe eigenaar. Ten behoeve van de aanleg van de rondweg werd een deel van het perceel in 1965 overgebracht naar het kavel van de rondweg (B138) en werd het nieuwe nummer A3521.
Historisch filmarchief
Een uitgebreide beschrijving van de brand in de vakwerkschuur is te lezen in de boekwerken "Ootmarsum 1940-1945", uitgegeven door de BMS.
Tekst: Heemkunde Ootmarsum, BMS
