Korteweg 3, Groot Agelo

± 1897

Echtpaar Loman-Vinke

6 juni 1947

Oude schuur Njoes

± 1966

Hooischuur Njoes

± 1966

Hooischuur bij erve 'Njoes'

± 2010

Voorgevel

± 2010

Gevel aan de Korteweg

± 2020

Korteweg 3

± 2020

Korteweg 3

Korteweg 3, Groot Agelo
Foto: Herman Steigstra; 2020

Korteweg 3

Erve Njoes - Nijhuis

De bijnaam: Njoes is afkomstig van Nijhuis (zie ook: Damink Ni’jboer en Sanderink Oal Njoesboer). Op een uit 1500 daterende kaart, waarop de toen bestaande boerderijen van Agelo staan gesitueerd, is al sprake van Nijhaus, gelegen tegenover Erve Schleiderman. Beide erven waren gelegen aan de Korteweg, toen nog Den Koorweg geheten. Het ene erf wordt nu door Eppink bewoond en in het andere, Korteweg 4, woonde geruime tijd de familie Nieuwenhuis. Momenteel wonen meerdere gezinnen in het laatstgenoemde pand.

Rond 1500 tot 1645 is erve Njoes een leengoed van het Huis Almelo. In 1645 zijn de bewoners eigenaar van het bedrijf, in tegenstelling tot de meeste andere boerderijen in Agelo, die hofhorig zijn aan het Huis Ootmarsum of het Stift Weerselo. De bewoners van erve Njoes zijn tussen 1601 en 1805 wel tienden verschuldigd aan het Stift, dat is een soort belasting ter grootte van een tiende deel van de opbrengsten van het erf .

Via de Volkstelling Ootmarsum 1748 komen we uit bij de toenmalige bewoners ‘Nijhuijs, vrouw Geertjen’ met vier kinderen boven de 10 jaar. Het gaat hier om Hermen Niehuijs (*1697), die in 1727 is getrouwd met Geertjen Weerninck uit Volthe. Samen krijgen ze 5 kinderen, maar de oudste zoon is vermoedelijk op zeer jonge leeftijd overleden. Zoon Jan int Niehuijs (*1729), landbouwer, neemt de boerderij over van zijn vader. Hij trouwt met Joanna Sweers (*1736) uit 1]. Kort na de geboorte van hun 4e kind is Jan overleden. Zijn weduwe hertrouwt in 1768 met Joannes Kolthof (*1739) uit Agelo. Zij krijgen samen nog 3 kinderen, die alle de achternaam Niuwhuijs dragen. Vanaf hier wordt het eigendom van het erf lange tijd telkens via de vrouwelijke lijn doorgegeven!

Volgens de Volkstelling 1795 woont Geertruij Nijhuijs op het erve Njoes. Zij is de oudste dochter van Jan int Niehuijs, t.w. Gertrudis Neuhuijs (1760-1846). Haar huwelijk met Joännes Leusink (*1740) bleef kinderloos en na het overlijden van haar man is Geertruij blijkbaar rond 1795 teruggekeerd in het ouderlijk huis. Haar huishouden bestaat dan uit 6 personen; vermoedelijk wonen nog enkele ongetrouwde broers bij haar in.

In 1797 hertrouwt Geertruij met Joannes Wiegerink (1765-1825), die - getuige de achternaam van hun 2e dochter Zuzanna Wiegerink nunc Neiheuis (1800-1873) - bij haar is ingetrokken op het erve Njoes. Hij wordt ook Joannes Nijhuis genoemd, zo blijkt in het Markenboek Agelo.

Lammerink

Deze dochter Zuzanna treedt in 1827 het huwelijk met weduwe Gerrit Jan Lammerink (1786-1842) uit Reutum. Dit is waarschijnlijk dezelfde als de Gerrit Jan Nijhuis, die bij het kadaster in 1832 als eigenaar van het erf, kadasternummer B599, genoemd wordt. Gerrit Jan was eerder getrouwd geweest met Gertreydis Derkink (1793-1827) waarmee hij één dochter kreeg. Gertreydis overleed begin 1827. Ook met Zuzanna Wiegerink nunc Neiheuis krijgt Gerrit Jan één dochter: Geertruida Lammerink (1834-1902).

De eigenaren

Deeperink

Geertruida Lammerink, trouwt in 1858 met Albertus Hendricus Deeperink (1831-1908), die mede-eigenaar wordt van het erf . Het echtpaar krijgt één dochter: Maria Susanna Deeperink (1863-1926). Zij zijn weliswaar eigenaar, maar wonen zelf niet op het erve Njoes, maar in Reutum.

Van Langen

Maria Susanna Deeperink erft de boerderij van haar ouders. Ze treedt in 1895 in het huwelijk met Gerhardus Jacobus van Langen (1858-1928) en opnieuw wordt er slechts één dochter geboren: Maria Geertruida van Langen (1896-1989).

Wilmink

Maria Geertruida van Langen trouwt in 1928 met Hendrikus Johannes Josephus Wilmink (1897-1986) en zij worden de nieuwe eigenaren van het erf. In 1953 wordt dit perceel samengevoegd met de omringende percelen waarbij het totaal oppervlak van het erve Njoes toeneemt tot 46.940 m². Het kadastrale nummer wordt B2138.

De bewoners

Loman

Zoals hierboven al even vermeld, wonen de eigenaren vanaf midden 19e eeuw niet zelf op het erve Njoes. De bewoners huren het erf van de nazaten van de familie Nijhuis. Volgens de oudste gegevens van het bevolkingsregister wordt de boerderij in ieder geval sinds 1861 bewoond door de landbouwer Johannes Looman op Veldschoelten (1810-1896) en zijn vrouw Suzanna ter Duis (1820-1888) waarmee hij in 1843 is getrouwd. De familie Looman krijgt als bewoner de bijnaam Njoes.

Hierna wordt de boerderij gehuurd door de zoon van Johannes Looman op Veldschoelten”, Bernard Loman (1855-1926), die in 1897 trouwt met Johanna Vinke (1863-1924). Het echtpaar krijgt 5 kinderen. Zoon Gerard Loman (1899-1987) en dochter Hanna Loman (1906-1991) blijven op de boerderij wonen. Beider blijven ongehuwd.

De oudste zoon Jan Loman (1898-1977) trouwt in 1927 op erve Fraansman aan de Kipboomweg met erfdochter Aleida Alink (1898-1988). Hun dochter Annie Loman (1932-2012) zal na haar huwelijk met Johan Eppink (1922-1973), intrekken bij haar oom en tante op erve Njoes. Annie en Johan krijgen 7 kinderen.

In 1963 wordt de familie Loman ook eigenaar van de boerderij. Het wordt gekocht door de hierboven genoemde broer Gerard Loman en zus Hanna Loman en hun eveneens ongehuwd gebleven broer Hendrik (1904-1993). In 1975 wordt het kadastrale nummer na de ruilverkaveling Q257.

Eppink

Na het overlijden van Gerard in 1987, wordt Hennie Eppink, de zoon van Johan Eppink en Annie Loman voor 1/3 deel mede-eigenaar. Momenteel boert Hennie Eppink op het erve Njoes met zijn vrouw Hilda Prins.

Tekst: Volkstelling Stadt en Gerigt 1748, dl 1 Ootmarsum; Volkstelling Ootmarsum 1795. Markenboek Agelo. Henk Woolderink, Historisch boerderij-onderzoek in het richterambt Ootmarsum p. 132

▼ Historische adressen

Kadastraal in 1832: B599

Jaar	Kadastraal	Adres
1852-1880	B599	Klein Agelo GA74
1880-1900	B599	Groot Agelo GA73
1900-1940	B599	Groot Agelo GA55
1940-1950	B2138	Groot Agelo, Korteweg GA56
Heden	Q257	Groot Agelo, Korteweg 3

▼ Bevolkingsregister

In het bevolkingsregister zijn onderstaande pagina's gevonden, die een relatie hebben met dit adres:

Groot Agelo 1861-1880 (pagina 65)

Adres: Groot Agelo GA 74

bewoner	geboortedatum	geboorteplaats	rol	beroep	opmerkingen
Joannes Looman op Veldschoelten	17 mei 1810	Tilligte	hoofd	landbouw	ingeschreven op 1 december 1861
Suzanna ter Duis	30 oktober 1820	Klein Agelo	vrouw		vertrokken op 16 april 1871 naar Stad-Almelo
Johannes Loman	8 juni 1844	Klein Agelo	zoon	landbouwer
Gerardus Loman	5 januari 1849	Klein Agelo	zoon
Maria Loman	1 februari 1852	Klein Agelo	dochter	school leerling
Bernardus Johannes Loman	3 maart 1855	Klein Agelo	zoon
Gezina Maria Loman	8 maart 1858	Groot Agelo	dochter
Henricus Reekers	3 april 1801	Tilligte	schoonvader	landbouw	overleden op 19 maart 1864
Maria ter Duis	19 december 1828	Denekamp	schoonzus
Geertruida Loman	5 november 1861	Groot Agelo	dochter		overleden op 13 mei 1871
Gerhardus Groeneveld	10 mei 1841	Denekamp	niet verwant	knecht	ingeschreven op 3 februari 1874 vanuit Tubbergen
Hendrikus Veldhuis	15 februari 1857	Losser	niet verwant	knecht	ingeschreven op 26 februari 1879

Groot Agelo 1881-1900 (pagina 65)

Adres: Groot Agelo GA 73

bewoner	geboortedatum	geboorteplaats	rol	beroep	opmerkingen
Joannes Looman op Veldschoelten	17 mei 1810	Tilligte	hoofd	landbouw	ingeschreven op 1 januari 1880 overleden op 28 oktober 1896
Suzanna ter Duis	30 oktober 1820	Klein Agelo	vrouw		ingeschreven op 1 januari 1880 overleden op 3 oktober 1888
Gerardus Loman	5 januari 1849	Klein Agelo	zoon	landbouw	ingeschreven op 1 januari 1880 overleden op 17 januari 1898
Maria Loman	1 februari 1852	Klein Agelo	dochter		ingeschreven op 1 januari 1880
Bernardus Johannes Loman	3 maart 1855	Klein Agelo	zoon	landbouw	" "
Gezina Maria Loman	8 maart 1858	Groot Agelo	dochter		ingeschreven op 1 januari 1880 naar n. 65
Aleida Wassink	17 december 1874	Tilligte			ingeschreven op 1 januari 1880 ingeschr. bij 7e volkstelling
Johanna Maria Lansink	8 januari 1876	Groot Agelo		dienstbode	ingeschreven op 8 juni 1891 vanuit Weerselo
Susanna Hols Oude Ophuis	8 februari 1872	Weerselo		dienstbode	ingeschreven op 15 mei 1896 van L folio 6
Johanna Vinke	6 september 1863	Groot Agelo	vrouw		an folio 133, geh. met nr. 5
Johannes Bernardus Loman	18 januari 1898	Groot Agelo	zoon
Gerardus Hermannus Loman	6 mei 1899	Groot Agelo	zoon		ingeschreven op 8 mei 1899

Groot Agelo 1901-1923 (pagina 62)

Adres: Groot Agelo GA 55

bewoner	geboortedatum	geboorteplaats	rol	beroep	opmerkingen
Bernardus Johannes Loman	3 maart 1855	Klein Agelo	hoofd	landbouw
Johanna Vinke	6 september 1863	Groot Agelo	vrouw
Johannes Bernardus Loman	18 januari 1898	Groot Agelo	zoon
Gerardus Hermannus Loman	6 mei 1899	Groot Agelo	zoon
Maria Loman	1 februari 1852	Klein Agelo	zuster		overleden op 15 februari 1902
Johannes Klaas	21 maart 1847	Tilligte			vertrokken op 10 mei 1900 naar Tubbergen
Johannes Engbers	24 januari 1882	Itterbeck		dienstbode	ingeschreven op 18 mei 1900 vanuit Tubbergen vertrokken op 25 mei 1907 naar Weerselo
Johanna Maria Nijhuis	26 juli 1874	Klein Agelo			ingeschreven op 17 mei 1900 vanuit Weerselo vertrokken op 30 mei 1901 naar Losser
Bernardus Johannes Loman	12 augustus 1901	Groot Agelo	zoon
Hendrikus Bernardus Loman	16 juli 1904	Groot Agelo	zoon
Johanna Susanna Loman	12 maart 1906	Groot Agelo	dochter
Bernardus Groeneveld	1 januari 1878	Nutter		dienstknecht	ingeschreven op 5 oktober 1908 vanuit Tubbergen vertrokken op 20 mei 1919 naar Weerselo

Denekamp 1923-1937 L (pagina 825)

Adres: Denekamp GA 55 (56)

bewoner	geboortedatum	geboorteplaats	rol	beroep	opmerkingen
Bernardus Johannes Loman	3 maart 1855	Klein Agelo	hoofd	landbouwer	overleden op 1 januari 1926
Johanna Vinke	6 september 1863	Groot Agelo	vrouw		overleden op 3 januari 1924
Johannes Bernardus Loman	18 januari 1898	Groot Agelo	zoon	landbouwer	vertrokken op ± 1927 naar GK J Kunne, GA 51 gehuwd op 27 mei 1927
Gerardus Hermannus Loman	6 mei 1899	Groot Agelo	zoon	landbouwer
Bernardus Johannes Loman	12 augustus 1901	Groot Agelo	zoon		gehuwd op 6 juni 1930 vertrokken naar GK B aan de Stegge
Hendrikus Bernardus Loman	16 juli 1904	Groot Agelo	zoon	landbouwer
Johanna Susanna Loman	12 maart 1906	Groot Agelo	dochter

▼ Verhalen

1897: Echtpaar Loman-Vinke

Het echtpaar Bernard Loman (1855-1926) en Johanna Vinke (1863-1924) van erve Njoes, vermoedelijk bij hun huwelijk in 1897.

1905-1906: Schoolfoto Agelo 1905-1906

We kregen van Leo Wiegink een zeer oude foto met schoolkinderen voor de oude school aan de Weerselosestraat 17 in Agelo begin 20e eeuw. Deze school werd gebouwd in 1876 door B. Keupink uit Ootmarsum.

1906: Schoolfoto Agelo 1905-1906

We kregen van Leo Wiegink een zeer oude foto met schoolkinderen voor de oude school aan de Weerselosestraat 17 in Agelo begin 20e eeuw. Deze school werd gebouwd in 1876 door B. Keupink uit Ootmarsum. In 1963 werd deze oude school al afgekeurd, maar pas in 1971 was de nieuwe school aan de...

1938: Rondgang van de Pinksterbruidjes uit Groot Agelo.

De meisjes stonden voor het oude meestershuis. De meisjes droegen een rode of witte roos en een sjerp om de taille; de bruidjes een kroon van rode en witte rozen. Liedje: Pinksterbroed, hoe schone roet Er was eens een rijke heer in het land en die heeft ons dit gegeven en die heeft ons...

1939: Schoolfoto 1939

Schoolfoto van de lagere school te Groot Agelo net voor de oorlog. De school stond aan de Weerselosestraat tegenover het huidige café Groot Agelo. Er werd onderwijs gegeven van 1876 tot 1971. We zien op de foto 1e rij van links naar rechts: Hennie Stevelink ("Wiegert"), Harry Mensink...

1939: Schoolfoto Agelo eind jaren '30

Schoolfoto Agelo eind jaren '30. Alle schoolkinderen en 2 leerkrachten staan voor de oude school aan de Weerselosestraat tegenover het huidige café Groot Agelo. Hier werd van 1876 tot 1971 onderwijs gegeven.

1942: Pinksterbroed 1942

De Pinksterbroed. Meisjes van de lagere school trekken op eerste Pinksterdag in groepjes van huis tot huis; de Pinksterbruidjes zingen een liedje, strooien bloemblaadjes en vragen de buurtbewoners om een kleine gift. Dit gaat naar een goed doel en een klein feestje voor hen zelf.

2020: Kipboomweg 7

Erve Fraansman Frans. In 1832 was dit perceel gelegen in de Voortmaten aan de huidige Kipboomweg 7 nog heidegrond en onderdeel van de marke Agelo. Bij akte van 8 juli 1848 werden de markegronden van Agelo verdeeld onder de Ageler boeren. Gerrit Jan Franse (1806-1893), volgens...

2020: Korteweg 3

Erve Njoes - Nijhuis. Agelo rond het jaar 1500De bijnaam: Njoes is afkomstig van Nijhuis (zie ook: Damink Ni’jboer en Sanderink Oal Njoesboer). Op een uit 1500 daterende kaart, waarop de toen bestaande boerderijen van Agelo staan gesitueerd, is al sprake van Nijhaus, gelegen tegenover Erve...