








Foto: Herman Steigstra; 24 juli 2024
Zonnenbergweg landkruis
Landkruis met gedenkstenen ervoor aan de Zonnenbergweg. Op deze plek is jaarlijks op maandag na beloken Pinksteren een bijeenkomst van boeren uit Agelo die vroeger tot de gewaarde erven behoorden. Zij deelden tot 1957 brood uit aan armen. Later schonken zij geld aan een liefdadig doel.
Er wordt bij het landkruis gebeden en gedankt voor een goede oogst. In 2003 hebben deze boeren bij het Boaken keistenen met hun naambordjes geplaatst en een steen met een documentatieplaat omtrent dit oude gebruik.
Tekst op het bord: “Het boakenstuk in de Ageler esch.”
Uit oude geschriften blijkt dat rond het jaar 1620 de boeren uit Agelo op deze plaats zijn begonnen met de brooduitdeling aan de armen, omdat het jaar ervoor de gehele oogst was mislukt door vreselijk onweer en hagelbuien. Vanaf die tijd is het een jaarlijks gebeuren op de Maandag beloken-Pinksteren.
Dertien keistenen verbeelden hier de dertien boerenerven, die dit gebruik in ere houden. Het waren de zogenaamde marke boeren, die de volle zeggenschap hadden over de regels en het gebruik van de gemeenschappelijke gronden in de periode 1447-1843. De brooduitdeling en bidden voor het gewas, jaarlijks (vanaf 1757) op de maandag en dinsdag voor Hemelvaart, symboliseren de verbondenheid van Agelo met het Christendom.
Tekst: Herman Steigstra
Foto: Heemhuis; 8 mei 2013
Viering
Viering in de openlucht bij het landkruis aan de Zonnenbergweg. Voorganger van de gebedsdienst is pastor Kerkhof Jonkman. Waarschijnlijk was het een viering voor het gewas of goede oogst.
Tekst: Herman Steigstra
Foto: Heemhuis; 8 mei 2013
Viering
Viering in de openlucht bij het landkruis aan de Zonnenbergweg. Voorganger van de gebedsdienst is pastor Kerkhof Jonkman. Waarschijnlijk was het een viering voor het gewas of goede oogst. vlnr ?; koster Hans Roozendaal; Carolien Schulte; Ria van Benthem; erachter mevr. Kaptein; Ben Kaptein; daarachter Annie Tijink; erachter Ans Brons; man achter (met groene jas) Herman v.d. Aa
Tekst: Herman Steigstra
Foto: Heemhuis; 8 mei 2013
Herenkoor
Het herenkoor verleent medewerking aan een viering in de openlucht bij het landkruis aan de Zonnenbergweg. Voorganger van de gebedsdienst is pastor Kerkhof Jonkman. Waarschijnlijk was het een viering voor het gewas of goede oogst.
vlnr Ben Stroot; Leferink; Henri Koop; Fons Olde Dubbelink; 2e rij Bennie Sanders; Ronald Grimberg; Jan Mistrate Haarhuis (vrijwel onzichtbaar); Frans Steinmeijer; Frans Grimberg
Tekst: Herman Steigstra
Foto: Heemhuis; 25 juli 2006
Inzegening landkruis
Inzegening van het landkruis op het terrein van Openluchtmuseum Los Hoes door pastoor Jan Oude Vrielink. Op het terrein van het Openluchtmuseum wordt tijdens de oogstdag 2006 het fraaie landkruis ingezegend. Het kruis werd vervaardigd door de bouwploeg van het museum.
Het corpus op het nieuwe eikenhouten kruis komt uit Agelo (’n Boaken), vandaar dat ook de 13 eigengeërfde boeren uit Agelo aanwezig waren bij de inzegening. Het kruis aan de Zonnenbergweg kreeg een nieuw corpus, waarna het oude geschonken werd aan het museum. Zuster Euphemia Groeneveld (1920-2008) is een zus van Hennie Groeneveld (1924-2004) die altijd het landkruis aan de Zonnenbergweg verzorgd heeft.
Tekst: Herman Steigstra
Foto: Heemhuis; 23 mei 2006
Overleg
Overleg voorafgaand aan de inwijding van een nieuw landkruis in de Ageleres. Het nieuwe landkruis met corpus wordt ingewijd door pastoor Rob Willems. Dit jaar is het precies 50 jaar geleden dat er een landkruis is geplaatst op deze plek waar de Ageler boeren al eeuwenlang bijeen komen voor de brooduitdeling: ’n Boaken. De brooduitdeling aan de armen was een uiting van dank voor het gewas. Nu er geen broodarmen meer zijn, brengt man geen brood meer mee maar bidt men om te danken voor het gewas. De dame rechts is Lianne Geerdink.
Tekst: Herman Steigstra
Foto: Heemhuis; 2003
Plaquette
Op deze plek is jaarlijks op maandag na beloken Pinksteren een bijeenkomst van boeren uit Agelo die vroeger tot de gewaarde erven behoorden. Zij deelden tot 1957 brood uit aan armen. Later schonken zij geld aan een liefdadig doel. Er wordt bij het landkruis gebeden en gedankt voor een goede oogst. In 2003 hebben deze boeren bij het Boaken keistenen met hun naambordjes geplaatst en een steen met een documentatieplaat omtrent dit oude gebruik. Tekst op het bord:
“Het boakenstuk in de Ageler esch. Uit oude geschriften blijkt dat rond het jaar 1620 de boeren uit Agelo op deze plaats zijn begonnen met de brooduitdeling aan de armen.
Omdat het jaar ervoor de gehele oogst was mislukt door vreselijk onweer en hagelbuien. Vanaf die tijd is het een jaarlijks gebeuren op de Maandag beloken-Pinksteren.
Dertien keistenen verbeelden hier de dertien boerenerven, die dit gebruik in ere houden. Het waren de zogenaamde marke boeren, die de volle zeggenschap hadden over de regels en het gebruik van de gemeenschappelijke gronden in de periode 1447-1843. De brooduitdeling en bidden voor het gewas, jaarlijks (vanaf 1757) op de Maandag, Dinsdag voor Hemelvaart, symboliseren de verbondenheid van Agelo met het christendom.”
Tekst: Herman Steigstra
Foto: Heemhuis; 2003
Gedenkstenen
Gedenkstenen voor het landkruis ’t Boaken aan de Zonnenbergweg. Op deze plek is jaarlijks op maandag na beloken Pinksteren een bijeenkomst van boeren uit Agelo die vroeger tot de gewaarde erven behoorden. Zij deelden tot 1957 brood uit aan armen. Later schonken zij geld aan een liefdadig doel. Er wordt bij het landkruis gebeden en gedankt voor een goede oogst.
In 2003 hebben deze boeren bij het Boaken keistenen met hun naambordjes geplaatst en een steen met een documentatieplaat omtrent dit oude gebruik. Tekst op het bord: “Het boakenstuk in de Ageler esch". Uit oude geschriften blijkt dat rond het jaar 1620 de boeren uit Agelo op deze plaats zijn begonnen met de brooduitdeling aan de armen. Omdat het jaar ervoor de gehele oogst was mislukt door vreselijk onweer en hagelbuien. Vanaf die tijd is het een jaarlijks gebeuren op de maandag beloken-Pinksteren.
Dertien keistenen verbeelden hier de dertien boerenerven, die dit gebruik in ere houden. Het waren de zogenaamde marke boeren, die de volle zeggenschap hadden over de regels en het gebruik van de gemeenschappelijke gronden in de periode 1447-1843. De brooduitdeling en bidden voor het gewas, jaarlijks (vanaf 1757) op de maandag, dinsdag voor Hemelvaart, symboliseren de verbondenheid van Agelo met het christendom.
Tekst: Herman Steigstra
Foto: Heemhuis; 2003
Landkruis
Landkruis met gedenkstenen ervoor aan de Zonnenbergweg. Op deze plek is jaarlijks op maandag na beloken Pinksteren een bijeenkomst van boeren uit Agelo die vroeger tot de gewaarde erven behoorden. Zij deelden tot 1957 brood uit aan armen. Later schonken zij geld aan een liefdadig doel. Er wordt bij het landkruis gebeden en gedankt voor een goede oogst. In 2003 hebben deze boeren bij het Boaken keistenen met hun naambordjes geplaatst en een steen met een documentatieplaat omtrent dit oude gebruik. Tekst op het bord: “Het boakenstuk in de Ageler esch. Uit oude geschriften blijkt dat rond het jaar 1620 de boeren uit Agelo op deze plaats zijn begonnen met de brooduitdeling aan de armen. Omdat het jaar ervoor de gehele oogst was mislukt door vreselijk onweer en hagelbuien. Vanaf die tijd is het een jaarlijks gebeuren op de Maandag beloken-Pinksteren. Dertien keistenen verbeelden hier de dertien boerenerven, die dit gebruik in ere houden. Het waren de zogenaamde marke boeren, die de volle zeggenschap hadden over de regels en het gebruik van de gemeenschappelijke gronden in de periode 1447-1843. De brooduitdeling en bidden voor het gewas, jaarlijks (vanaf 1757) op de Maandag, Dinsdag voor Hemelvaart, symboliseren de verbondenheid van Agelo met het Christendom.”
Tekst: Herman Steigstra
Foto: Heemhuis; 26 november 2000
Processie inwijding landkruis
Processie t.g.v. de inwijding van het landkruis op de Kuiperberg door Pastor Rob Willems. Het landkruis werd verplaatst i.v.m. de herbestrating en aanleg van het fietspad langs de Almelosestraat. Route: Kerkplein, Oldenzaalsvoetpad, Commanderiestraat, Oldenzaalsestraat, Weerselosestraat, Zonnenbergweg, Hezenbergweg, Kleikoel, Almelosestraat, Kruis Kuiperberg.
Tekst: Herman Steigstra
Foto: Heemhuis; 26 mei 1997
Brooduitdeling
Brooduitdeling in de Ageleres: bidden bij het landkruis. De brooduitdeling vindt plaats op maandag na beloken Pinksteren (tweede maandag na eerste Pinksterdag). De boeren brengen sinds 1956 geen broden meer mee want er zijn geen armen meer. Ze geven nu geld voor een goed doel.
Tekst: Herman Steigstra
Foto: Heemhuis; 1988
Brooduitdeling
De brooduitdeling in de Ageleres 1988. Tekst bij schilderij: “Dit gebruik heeft tot en met 1956 bestaan. Doordat er geen echte armen meer waren of kwamen, maar ook de toenemende publiciteit via pers en radio, waren het begin van het einde van deze vrome traditie. Op 27 juni 1957 werd op deze plek door pastoor Schweigmann een landkruis ingewijd. De boeren geven nu jaarlijks geld voor een charitatieve instelling, missiepater of zuster, bij voorkeur uit eigen parochie.”
De serie werd samengesteld door Gustaaf Klaas die ook de teksten schreef. De vergrotingen werden ingelijst door het kunsthuis van het Oosten (Nijhuis) Enschede. Het was de bedoeling de zes doorbraken naar de nieuwe wijken te laten zien en vervolgens werd de serie uitgebreid met opnames van een bepaald gebouw of straat “Voorheen (begin 20e eeuw) en Thans” (eind 20e eeuw). “Voorheen” heeft een A-nummer, “Thans” een B-nummer; de afbeeldingen horen dus in tweetallen bij elkaar. Het totaal omvat 77 schilderijen. Ze geven een prachtig beeld van Ootmarsum in de 20e eeuw.
Tekst: Herman Steigstra
Foto: Heemhuis; 19 juni 1984
Brooduitdeling
Brooduitdeling in de Ageleres bij ’n Boaken: Boeren knielend bij het kruis om te bidden voor een goede oogst. De brooduitdeling in de Ageleres vond plaats op maandag na Beloken Pinksteren. Vanaf 1957 wordt er geen brood meer uitgedeeld aan de armen, maar schenkt men geld aan een goed doel. Het landkruis werd opgericht in 1957.
Tekst: Herman Steigstra
Foto: Heemhuis; 1984
Het landkruis op de Ageleres
Op deze plek is jaarlijks op maandag na beloken Pinksteren een bijeenkomst van boeren uit Agelo die vroeger tot de gewaarde erven behoorden. Zij deelden tot 1957 brood uit aan armen. Later schonken zij geld aan een liefdadig doel.
Er wordt bij het landkruis gebeden en gedankt voor een goede oogst. Uit oude geschriften blijkt dat rond het jaar 1620 de boeren uit Agelo op deze plaats zijn begonnen met de brooduitdeling aan de armen. Omdat het jaar ervoor de gehele oogst was mislukt door vreselijk onweer en hagelbuien. Vanaf die tijd is het een jaarlijks gebeuren op de maandag na Beloken-Pinksteren.
Tekst: Herman Steigstra
Foto: Heemhuis; 1942
Brooduitdeling
De brooduitdeling in de Ageleres. De brooduitdeling vond plaats op maandag na Beloken Pinksteren. Vanaf 1957 kwamen er geen brood-armen meer op “den Boaken" op die plek werd in toen een landkruis opgericht. Men komt er nog wel bijeen om te bidden en men brengt geld mee voor een charitatief doel.
V.l.n.r.: Middag (uit Oldenzaal - belanghebbende/arme), Bernard Pikkemaat, Droste (knecht Wiegert), rugzijde Gerrit Ribbert“Toenman”, Bernard Lohuis ’Loamans Bernard”, Johan Scholten Linde “Broam”, Herman Tijink “Tijman”, Johan Broekhuis, “Gervelman”, Gerard Lansink “Winkelhoes”.
Tekst: Herman Steigstra
Foto: Heemhuis; 1942
Brooduitdeling
Kinderen krijgen roggebrood van de brooduitdeling in de Ageleres tijdens de oorlogsjaren: “In afwachting van de plechtigheid". In de oorlogsjaren was er voedselschaarste en kwamen veel kinderen de broden ophalen. Op maandag na Beloken Pinksteren vindt jaarlijks de brooduitdeling plaats in de Ageleres.
Boeren uit Agelo deelden brood uit aan de armen van Ootmarsum en omgeving. Samen werd gebeden voor een goede oogst. Het oude gebruik wordt nog steeds in stand gehouden, maar i.p.v. broden werd nu geld gegeven voor een charitatief doel. Op de plaats van ’n Boaken staat nu een landkruis.
Tekst: Herman Steigstra
Foto: Heemhuis; 1942
Brooduitdeling
Kinderen krijgen roggebrood bij de brooduitdeling in de Ageleres : "Een welkome aanvulling op het broodrantsoen". In de oorlogsjaren was er voedselschaarste en kwamen veel kinderen de broden ophalen. Op maandag na Beloken Pinksteren vindt jaarlijks de brooduitdeling plaats in de Ageleres.
Boeren uit Agelo deelden lange tijd brood uit aan de armen van Ootmarsum en omgeving. Samen werd gebeden voor een goede oogst. Het oude gebruik wordt nog steeds in stand gehouden, maar i.p.v. broden wordt nu geld gegeven voor een charitatief doel. Op de plaats van ’n Boaken staat nu een landkruis.
Tekst: Herman Steigstra
Foto: Heemhuis; 1942
Brooduitdeling
Kinderen in afwachting van de verdeling van het roggebrood in de Ageleres tijdens de oorlogsjaren. In de oorlogsjaren was er voedselschaarste en kwamen veel kinderen de broden ophalen. Op maandag na Beloken Pinksteren vindt jaarlijks de brooduitdeling plaats in de Ageleres.
Boeren uit Agelo deelden lange tijd brood uit aan de armen van Ootmarsum en omgeving. Samen werd gebeden voor een goede oogst. Het oude gebruik wordt nog steeds in stand gehouden, maar i.p.v. broden wordt nu geld gegeven voor een charitatief doel. Op de plaats van ’n Boaken staat nu een landkruis.
Tekst: Herman Steigstra
Foto: Heemhuis; 1942
Brooduitdeling
Kinderen en armen krijgen roggebrood van de brooduitdeling in de Ageleres tijdens de oorlogsjaren. In de oorlogsjaren was er voedselschaarste en kwamen veel kinderen de broden ophalen. Op maandag na Beloken Pinksteren vindt jaarlijks de brooduitdeling plaats in de Ageleres.
Boeren uit Agelo deelden lange tijd brood uit aan de armen van Ootmarsum en omgeving. Samen werd gebeden voor een goede oogst. Het oude gebruik wordt nog steeds in stand gehouden, maar i.p.v. broden wordt nu geld gegeven voor een charitatief doel. Op de plaats van ’n Boaken staat nu een landkruis.
Tekst: Herman Steigstra
Foto: Heemhuis; 1942
Brooduitdeling
Boeren bijeen voor de brooduitdeling in de Ageleres tijdens de oorlogsjaren. In de oorlogsjaren was er voedselschaarste en kwamen veel kinderen de broden ophalen. Op maandag na Beloken Pinksteren vindt jaarlijks de brooduitdeling plaats in de Ageleres.
Boeren uit Agelo deelden lange tijd brood uit aan de armen van Ootmarsum en omgeving. Samen werd gebeden voor een goede oogst. Het oude gebruik wordt nog steeds in stand gehouden, maar i.p.v. broden wordt nu geld gegeven voor een charitatief doel. Op de plaats van ’n Boaken staat nu een landkruis.
Tekst: Herman Steigstra
Foto: Heemhuis; 1900
Brooduitdeling
Deze gebeurtenis vond plaats op maandag na Beloken Pinksteren. (Beloken Pinksteren is een week na Pinksteren). Op 21 juni 1738 brak er boven de Ageleres een enorm onweer los. Er vielen hagelstenen zo dik als “doeveneieren”. Om in de toekomst voor zo’n ramp gespaard te blijven, besloten de boeren van Groot Agelo van nu af aan, jaarlijks op een vast tijdstip brood uit te delen aan de armen.
Dit prachtige oude gebruik ging door tot 1956. Toen kwamen er geen echte “brood-armen” meer. In 1957 werd er op de bewuste plek “n Boaken” een landkruis opgericht en ingewijd door Pastoor Schweigmann.
Onderste rij v.l.n.r. : Johannes in den Toeslag (1862-1941), ook "Oal’Loasink Jans genoemd (knecht bij Lohuis), Hendrikus Reest (1860-1939) “Wiegert”, Johannes Vrerink (1860-1920) “Westenoagel”, Everhard Wiegink (1866-1952) “Wiegman” Klein Agelo.
Bovenste rij: Bernard Pikkemaat (1890-1964) “Brookhoes Bernard”, Hendrikus Veldhuis (1854-1918), ’"Dieks"(vanaf 1883 knecht bij “Broam” (Teusse)), Hendrikus Eertman (1876-1960) “Stoovermans Dieks” (knecht bij Toenman), Bernard Tijink (1856-1934) “Tijman”, Mannus Lansink (1836-1921) “Winkelhoes”.
Rechts van de boeren zitten de dames onder een paraplu..
Opmerkingen: Namen van de personen werden ons gegeven door de vader van Marga Broekhuis: Johan Broekhuis (“Gervelman”)
Tekst: Herman Steigstra

















