Bergstraat 19, Ootmarsum

Bergplein 2020

Foto genomen vanaf de hijskraan bij de NH kerk. Voorgrond: Bergplein en Bergstraat. Daarachter de Oostwal. Op de achtergrond nog zichtbaar de fosforiet fabriek en de molen van Oude Hengel.

Tekst: Herman Steigstra

Bergstraat 19

Lambers

Dit pand was 200 jaar geleden eigendom van de schoonmaakster Gesina Lambers (1753-1838). Gezina was ongehuwd moeder van Helena (1769-1847) die ook schoonmaakster werd. Het had het kadastrale nummer A884 en besloeg zowel de huidige huisnummers 17 als 19.

Gezina woonde hier verder met haar broer Joannes (1738-1817) en 2 zussen, Aleidis (1745-1817) en Joanna (1750-1817), die allen in 1817 overleden, het jaar dat cholera wereldwijd veel slachtoffers maakte (De blauwe dood) door het drinken van vervuild water. Wellicht waren de sterk vervuilde restanten van de gracht die achter het huis liep daar ook mede voor verantwoordelijk.

Na het overlijden van haar broer en zussen in 1817, bleef zij achter met haar dochter en schoonzoon, de landbouwer Gerrit Steggink (1777-1854).

Na het overlijden van haar moeder in 1838 werden Helena en Gerrit Steggink de nieuwe eigenaren van de woning. Het echtpaar bleef kinderloos.

Reinders

Na het overlijden van Gerrit in 1854, werd de woning verkocht aan Gradus Reinders (1817-1884), in 1850 getrouwd met Anna Berendina Morshuis (1825-1857). Zij kregen drie kinderder, waarvan er twee jong overleden en Egbertus Johannes (*1853) in 1872 naar Enschede verhuisde. Anna overleed in 1857, Gerardus hertrouwde in 1858 met Berendina Nijhuis (1832-1880) met wie hij nog 6 kinderen kreeg.

De oudste zoon Willem Reinders (1859-1935) erfde in 1896 de woning. Hij was sigarenmaker en in 1883 getrouwd met Helena Heethuis (1850-1889). Er werden vier kinderen geboren. Helena overleed in 1889, kort na de geboorte van hun vierde kind dat zelf kort daarop ook overleed.

Willem hertrouwde in 1890 met Maria Jansen (1851-1891). Maria overleed in 1891 kort na de geboorte van een levenloos kind.

Een jaar later hertrouwt Willem met de in Weerselo geboren Gezina Ophuis (1863-1936) en met haar worden er nog drie kinderen geboren.

In 1926 wordt de woning herbouwd, samen met de woning op nummer 15 en krijgt het nieuwe kadastrale nummer A2415 (het perceel van de buurman A2414). Het is nu een dubbel woonhuis!

Dubbele bewoning

Naast Willem Reinders en zijn derde vrouw Gezina Ophuis, werd de woning na de verbouwing in 1926 ook bewoond door twee andere families.

Een deel werd bewoond door Christina Berendina Niehoff (1875-1959), de weduwe van Johan Hanevelt (*1880). Zij woonde met haar gezin aan de Westwal 3. Haar twee dochters verhuisden in 1922 naar Hengelo, gevolgd door hun vader Johan Hanevelt. Nadat Christina verhuisde naar de Bergstraat, kwam ook haar zoon Willem Reint Hanevelt (*1909) er vanaf 1929 te wonen vanuit Hengelo.

Ook werd de woning bewoond door de familie Harperink: de sigarenfabrikant Gerard Harperink (1892-1978) en zijn vrouw Maria Hendrika Droste (1895-1970), zijn moeder Geertruida Maria Koehorst (1856-1947) en op dat moment waarschijnlijk drie kinderen.

Op 4 oktober 1934 brandt de woning af net als de woning op nummer 15, waar de brand begon. Willem Reint Hanevelt (*1909) verhuisde op 11 december 1934 naar Hengelo, dus twee maanden na de brand.

Christina Berendina Hanevelt-Niehoff verhuisde waarschijnlijk naar de Keerweer 1. Volgens het krantenbericht was zij toen weduwe, maar er is van haar echtgenoot geen overlijden bekend.

De familie Harperink lijkt verhuisd te zijn naar de Grotestraat 6.

Reinders

Het echtpaar Reinders was daarna in het bevolkingsregister ingeschreven aan de Oostwal, waarschijnlijk ter hoogte van het klooster. Daar overleden zij beide rond 1935.

Volgens de gegevens van het kadaster worden de restanten van de woning in 1936 gesloopt en herbouwd als drie woningen, nog steeds met dezelfde buitenmuren, want het kadastrale nummer blijft ongewijzigd.

In 1938 gaat de woning naar de broers Jan Reinders (1897-1977) (wonende aan de Keerweer) en Frans Reinders (1899-1958) (wonende aan de Schilstraat).

Bij het bombardement in 1945 wordt het pand ernstig beschadigd ("vernieling door oorlogsgeweld") en in 1948 gesloopt. In 1949 worden alle getroffen woningen rond het Bergplein herbouwd, voor de derde keer dus!

De linker woning (nr. 17) werd tot 2018 bewoond door Ben Stroot (1933-2019) en zijn vrouw Hennie Floot (1935-2022). In 2018 kwam Alphons Weierink hier te wonen.

De rechter woning (nr. 19) is nog steeds de woning van Joke Beld.

Tekst: Herman Steigstra

Bergplein

Bergplein met Bergput. v.l.n.r.: Sander, Stroot, Alberink-Beld

Tekst: Herman Steigstra

Bergplein

Bergplein met Bergput. v.l.n.r.: Sander, Stroot,

Tekst: Herman Steigstra

Bergplein

Bergplein met Bergput. v.l.n.r.: Sander, Stroot, Alberink-Beld

Tekst: Herman Steigstra

Bergplein

Bergplein met Bergput

Tekst: Herman Steigstra

Bergplein

Bergplein met oorlogsmonument uit 1950. Links woning J. Alberink-Beld en J. Koopmans

Tekst: Herman Steigstra